નવી દિલ્હીઃ NCR અને આસપાસના વિસ્તારોમાં એર ક્વોલિટી મેનેજમેન્ટ કમિશને મંગળવારે ગ્રેડેડ રિસ્પોન્સ એક્શન પ્લાન (GRAP) સ્ટેજ-3 હેઠળ નિયંત્રણો લાદ્યા છે. દિલ્હીમાં ઝેરી પ્રદૂષકોનું ધુમ્મસ હતું અને આ સિઝનમાં પહેલીવાર હવાની ગુણવત્તા ગંભીર શ્રેણીમાં આવી ગઈ હતી. સવારે 7 વાગ્યે દિલ્હીનો 24-કલાકનો રોલિંગ એવરેજ એર ક્વોલિટી ઈન્ડેક્સ (AQI) 421 હતો, જે આ વર્ષે સૌથી વધુ છે.
જ્યારે AQI 400ને પાર કરે અથવા તેને પાર કરે તેવી શક્યતા હોય ત્યારે ગ્રેપ સ્ટેજ-3 પ્રતિબંધો લાદવામાં આવે છે. આ અંતર્ગત દિલ્હી, ગુરુગ્રામ, ફરીદાબાદ, ગાઝિયાબાદ અને ગૌતમ બુદ્ધ નગરમાં ખાનગી BS-3 પેટ્રોલ અને BS-4 ડીઝલ ફોર વ્હીલર પર પ્રતિબંધ છે. ખાનગી બાંધકામ અને ડિમોલિશન અને સ્ટોન ક્રશરના ઉપયોગ, ખાણકામ અને સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ પર પણ પ્રતિબંધો છે.
અન્ય પ્રતિબંધોમાં બિન-આવશ્યક ડીઝલ-સંચાલિત BS-IV મધ્યમ માલસામાન વાહનો પર પ્રતિબંધ અને BS-IV અને નિમ્ન ડીઝલ-સંચાલિત હળવા કોમર્શિયલ વાહનો પર પ્રતિબંધનો સમાવેશ થાય છે, સિવાય કે આવશ્યક ચીજવસ્તુઓનું વહન કરતા હોય અથવા આવશ્યક સેવાઓ પૂરી પાડતા હોય.
દિલ્હી અને તેના પડોશી જિલ્લાઓમાં ધોરણ 5 સુધીની શાળાઓએ ફરજિયાતપણે “હાઇબ્રિડ” વર્ગોમાં શિફ્ટ કરવું પડશે. તબક્કો-3માં, દિલ્હી અને પડોશી રાજ્યોની સરકારોને રાજધાની, ગુરુગ્રામ, ફરીદાબાદ, ગાઝિયાબાદ અને ગૌતમ બુદ્ધ નગરમાં સરકારી અધિકારીઓ અને મ્યુનિસિપલ સંસ્થાઓ માટેના સમયમાં ફેરફાર કરવા માટે પણ સૂચના આપવામાં આવી છે. ઝડપથી વધી રહેલા વલણને ટાંકીને, CAQM એ જણાવ્યું હતું કે શાંત પવન, સ્થિર વાતાવરણ અને પ્રતિકૂળ હવામાન પરિસ્થિતિઓને કારણે મંગળવારે સવારે 9 વાગ્યે AQI 425 નોંધાયું હતું.
પવનની ગતિ અને પારો ઘટવાને કારણે હવામાં સ્થિરતા આવી ગઈ છે, જેના કારણે પ્રદુષકો ફિલ્ટર થઈ શકતા નથી. સોમવારે સાંજે 4 વાગ્યે સરેરાશ AQI 362 (ખૂબ જ નબળો) હતો, જ્યારે રવિવારે તે 370 હતો. નિષ્ણાતો કહે છે કે સોમવારથી પ્રવર્તેલો ધુમ્મસ ધુમ્મસ નથી, કારણ કે તે દિવસભર ચાલુ રહે છે, જે દર્શાવે છે કે પ્રદૂષકો એકઠા થઈ રહ્યાં છે. સોમવારે સવારે વિઝિબિલિટી ઘટીને 1,000 મીટર થઈ હતી, જે સાંજે સુધરીને 1,500-2,000 મીટર થઈ ગઈ હતી.
