કેટલાક મંદિરો દેખાવમાં સરળ કરતાં વધુ માન્યતાઓ ધરાવે છે. ભારતના કેટલાક મંદિરો પોતાની અંદર ઈતિહાસ અને ભવિષ્ય ધરાવે છે. મહારાષ્ટ્રના હરિશ્ચંદ્રગઢ કિલ્લામાં સ્થિત કેદારેશ્વર તે ચમત્કારી મંદિરોમાંથી એક છે. એવું માનવામાં આવે છે કે પૃથ્વી આ મંદિરથી શરૂ થઈ હતી અને આ મંદિરમાં પણ સમાપ્ત થશે. આ મંદિરમાં બનેલા સ્તંભો કળિયુગનો અંત દર્શાવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે માત્ર આ મંદિરના દર્શન કરવાથી તમામ ભક્તોના પાપોનો નાશ થાય છે અને મનની દરેક મનોકામના પૂર્ણ થાય છે. આ મંદિર માત્ર તેના ઈતિહાસને કારણે જ પ્રખ્યાત નથી પરંતુ આ મંદિરમાં સૃષ્ટિનું રહસ્ય છુપાયેલું છે. ચાલો જાણીએ આ મંદિર વિશે…
મંદિર એક ગુફાની અંદર આવેલું છે
મંદિરનું કોઈ સ્થાપત્ય નથી કે મંદિરને ભવ્ય બનાવવા માટે કોઈ ખર્ચ કરવામાં આવ્યો નથી, પરંતુ તેમ છતાં ભગવાન શિવના કેદારેશ્વર સ્વરૂપના દર્શન કરવા માટે ભક્તો દૂર-દૂરથી આવે છે. આ મંદિર એક ગુફાની અંદર આવેલું છે, જે આખું વર્ષ પાણીથી ભરેલું રહે છે. મંદિરની આસપાસનું પાણી પણ ઋતુ પ્રમાણે તેના તાપમાનમાં ફેરફાર કરે છે. શિયાળામાં પાણી હૂંફાળું અને ઉનાળામાં બરફ જેવું ઠંડું બને છે.
મંદિરના ચાર સ્તંભ ચાર યુગનું પ્રતીક છે.
એવું માનવામાં આવે છે કે મંદિરના ચાર સ્તંભ સત્યયુગ, ત્રેતાયુગ, દ્વાપરયુગ અને કલિયુગના પ્રતીક છે. મંદિરના ત્રણ સ્તંભ તૂટી ગયા છે અને માત્ર એક જ બાકી છે. કહેવાય છે કે બાકીનો સ્તંભ કળિયુગનું પ્રતિક છે, જ્યારે કળિયુગ સમાપ્ત થશે ત્યારે આ સ્તંભ પણ તૂટીને પડી જશે અને પૃથ્વીનો નાશ થશે. મંદિર સુધી પહોંચવાનો રસ્તો ખૂબ જ દુર્ગમ છે, જે પહાડોમાંથી પસાર થાય છે. મંદિર સુધી જવા માટે કોંક્રીટનો રસ્તો નથી. ટેકરી પર ટ્રેકિંગ કરીને જ મંદિર સુધી પહોંચી શકાય છે.
5 ફૂટનું શિવલિંગ બિરાજમાન છે
મંદિરની ગુફાની મધ્યમાં 5 ફૂટનું શિવલિંગ છે. એવું માનવામાં આવે છે કે શિવલિંગ સ્વયં અસ્તિત્વ ધરાવે છે. તપસ્યા પછી ભગવાન શિવ સ્વયં અહીં પ્રગટ થયા હતા. મંદિરનું ગોપુરમ ગુફાની ઉપર બનેલું છે, જેનું નિર્માણ પથ્થરની મદદથી કરવામાં આવ્યું હતું. તે છઠ્ઠી સદીમાં કાલાચુરી રાજવંશ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું. આ ગુફાઓ 11મી સદીમાં મળી આવી હતી. મંદિરની આસપાસ પ્રકૃતિનો અનોખો નજારો જોઈ શકાય છે, જે ભક્તોને આકર્ષિત કરે છે.
