દેહરાદૂન: ઉત્તરાખંડના બહુપ્રતિક્ષિત કિસાઉ ડેમ પ્રોજેક્ટને હવે ટૂંક સમયમાં નવી ગતિ મળવાની અપેક્ષા છે. કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલય છેલ્લા છ મહિનાથી આ મહત્વાકાંક્ષી પ્રોજેક્ટ પર સીધી દેખરેખ રાખી રહ્યું છે. આ ક્રમમાં, સોમવારે કેન્દ્રીય ગૃહ પ્રધાન અમિત શાહ દિલ્હીમાં પ્રોજેક્ટ સાથે સંકળાયેલા તમામ હિતધારક રાજ્યોના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ સાથે ઉચ્ચ સ્તરીય સમીક્ષા બેઠક કરશે. આ પછી, 16 જૂને ગૃહ પ્રધાન આ પ્રોજેક્ટ પર મુખ્ય પ્રધાન પુષ્કર સિંહ ધામી સાથે વિગતવાર ચર્ચા કરશે.
કિસાઉ ડેમ પ્રોજેક્ટનો સંશોધિત વિગતવાર પ્રોજેક્ટ રિપોર્ટ (ડીપીઆર) તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. આ પ્રોજેક્ટની કલ્પના વર્ષ 1940 માં કરવામાં આવી હતી અને પ્રથમ ડીપીઆર 1996 માં તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ પર્યાવરણીય વાંધાઓ અને અન્ય કારણોસર યોજના આગળ વધી શકી ન હતી. વર્ષ 2008માં કેન્દ્ર સરકારે તેને રાષ્ટ્રીય પ્રોજેક્ટનો દરજ્જો આપ્યો હતો, જ્યારે 2021માં સંશોધિત ડીપીઆર તૈયાર કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો. હવે એક નવો ડીપીઆર તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે, જે મુજબ પ્રોજેક્ટનો અંદાજિત ખર્ચ 15 હજાર કરોડ રૂપિયા હશે.
ગૃહ મંત્રાલય આ પ્રોજેક્ટને ટૂંક સમયમાં નિર્માણના તબક્કામાં લાવવા માટે સક્રિય છે. ડીપીઆર કેન્દ્ર સરકારને મંજૂરી માટે મોકલવામાં આવ્યો છે, જ્યાં પર્યાવરણીય અને અન્ય જરૂરી મંજૂરીઓની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે.
સોમવારે યોજાનારી સમીક્ષા બેઠકમાં ઉત્તરાખંડ, ઉત્તર પ્રદેશ, હરિયાણા, પંજાબ, દિલ્હી અને હિમાચલ પ્રદેશના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ ભાગ લેશે. ઉત્તરાખંડ તરફથી મુખ્ય સચિવ આનંદ બર્ધન, UJVNLના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર અનિલ કુમાર સિંહ અને ઘણા વરિષ્ઠ અધિકારીઓ બેઠકમાં હાજર રહેશે.
ટિહરી ડેમ પછી એશિયાનો બીજો સૌથી મોટો ગણાતો આ બહુહેતુક પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થતાં 660 મેગાવોટ વીજળી ઉત્પન્ન કરશે. આમાં ઉત્તરાખંડને લગભગ 350 મેગાવોટ વીજળી મળશે. આ ઉપરાંત ઉત્તરાખંડ, ઉત્તર પ્રદેશ, હરિયાણા, પંજાબ, દિલ્હી અને હિમાચલ પ્રદેશના ખેડૂતોને સિંચાઈ માટે વધારાનું પાણી ઉપલબ્ધ થશે અને તે યમુના નદીમાં પાણીની ઉપલબ્ધતા વધારવામાં પણ મદદ કરશે.
જો કે આ પ્રોજેક્ટ સામે સૌથી મોટો પડકાર હિમાચલ પ્રદેશની સહમતિ માનવામાં આવે છે. આ પ્રોજેક્ટ હિમાચલના મોટા વિસ્તારને ડૂબી જશે, જ્યારે રાજ્ય પહેલેથી જ ઊર્જા સરપ્લસની સ્થિતિમાં છે. આવી સ્થિતિમાં, તેમની સક્રિય ભાગીદારી અત્યાર સુધી મર્યાદિત છે. પરંતુ ગૃહ મંત્રાલય દ્વારા સીધી દેખરેખ હાથ ધરવાથી, એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે તમામ છ હિતધારક રાજ્યો વચ્ચે ટૂંક સમયમાં સર્વસંમતિ સધાઈ જશે અને વર્ષોથી પેન્ડિંગ રહેલો આ મહત્ત્વાકાંક્ષી પ્રોજેક્ટ બાંધકામ તરફ આગળ વધશે.
